Informatie
Informatie & Advies
Wat zijn de basisregels voor een goede fundering?
De verwachte belasting bepaalt de dikte van de fundering. Een fundering bestaat uit een onderlaag en een afwerklaag. De onderlaag bestaat uit een grove steenslag of gebroken puin. De afwerklaag bestaat uit schoon zand of gestabiliseerd zand. Deze laag dient in elk geval goed te worden verdicht en varieert tussen de 15 en 30 cm, dit is afhankelijk van de ondergrond. Voor paden en terrassen is enkel alleen deze laag voldoende. Naast de verwachte belasting bepaalt ook de dikte van het materiaal de stevigheid van de fundering.
Hoe voorkomt men waterophoping op het terras?
Water dat op de bestrating blijft staan kan in de winter vorstschade veroorzaken in de voegen of aan het oppervlakte van de tegels. Om dit te voorkomen dienen alle tegels of bestratingsmaterialen met een helling van minimaal 1% te worden gelegd om waterophoping op de vloer zoveel mogelijk tegen te gaan.
Kan vorst invloed hebben op mijn product?
Bevriezen
Water zet uit als het bevriest. Misschien heb je dat weleens gezien met een plastic fles helemaal vol met water. Als die bevriest, knapt de fles kapot omdat het water er niet meer inpast. Water zet uit als het bevriest.
Strenge vorst is een sluipmoordenaar. Als de dooi allang is ingezet, merk je pas of de vrieskou schade veroorzaakt heeft. De ondergrond en oppervlak kunnen door vocht opvriezen, als het vocht onder de materialen niet goed weg kan, dan zet de grond eronder uit naar alle kanten. De materialen en voegen kunnen dan onder druk komen te staan. hierdoor kunnen de materialen loskomen van de onderlaag, ook kunnen de eventuele harde voeg eruit knappen! Dit is een natuurlijk verschijnsel en daar is niets aan te doen, hoe goed het product ook verwerkt is volgens de norm!
Water zet uit als het bevriest. Misschien heb je dat weleens gezien met een plastic fles helemaal vol met water. Als die bevriest, knapt de fles kapot omdat het water er niet meer inpast. Water zet uit als het bevriest.
Strenge vorst is een sluipmoordenaar. Als de dooi allang is ingezet, merk je pas of de vrieskou schade veroorzaakt heeft. De ondergrond en oppervlak kunnen door vocht opvriezen, als het vocht onder de materialen niet goed weg kan, dan zet de grond eronder uit naar alle kanten. De materialen en voegen kunnen dan onder druk komen te staan. hierdoor kunnen de materialen loskomen van de onderlaag, ook kunnen de eventuele harde voeg eruit knappen! Dit is een natuurlijk verschijnsel en daar is niets aan te doen, hoe goed het product ook verwerkt is volgens de norm!
Hoe kan de duurzaamheid van tegels of bestratingsmaterialen worden gegarandeerd?
Elke tegel of bestratingsmateriaal dient te worden ‘opgesloten’. Bij bestrating kan er ook gewerkt worden met een rollaag in het afwerkmateriaal. Praktisch gezien gebruikt men hier hetzelfde materiaal, maar dan op z’n kant geplaatst. Een rollaag moet wel in de stabilisatie worden geplaatst. De opsluitbanden of rollagen worden vaak 1 à 2 cm lager geplaatst dan de bestrating of het tegelwerk zelf.
Wat mogen de eigenschappen zijn van keramische tegels bij plaatsing?
Één van de eigenschappen van keramiek op beton kan zijn dat de tegel een bolling of holling heeft
Deze producten mogen een tolerantie bevatten zoals hieronder aangegeven.
Bolling / Holling:
Het kan voorkomen (met name bij lange rechthoekige formaten) dat er een bolling of holling te zien is in de keramische tegel.
Zie hieronder de toegestane toleranties:
30x60x4 cm / 6 cm / 8 cm = max. 3 mm aan beide kanten
60x60x4 cm / 6 cm / 8 cm = max. 3 mm aan beide kanten
80x40x4 cm / 6 cm / 8 cm = max. 4 mm aan beide kanten
80x80x4 cm / 6 cm = max. 4 mm aan beide kanten
100x100x4 cm = max. 5 mm aan beide kanten.
120x30x4 cm / 6 cm = max. 6 mm aan beide kanten
120x60x4 cm / 6 cm = max. 6 mm aan beide kanten
Een lichte bolling is heel gebruikelijk in het formaat o.a. 120x30x4 cm. Dit heeft met het keramische productieproces te maken.
Door de tegels in een halfsteens verband te leggen komen de meest uiteenlopende waardes dicht bij elkaar te liggen.
Dit levert in sommige gevallen een onregelmatig patroon op. Daarom is het beter om de stenen in een zogenaamd 1/3e of 1/4e verband te leggen.
Zie onderstaande afbeelding als voorbeeld hoe dit gemeten dient te worden:

Belangrijk is dat als u meet of het binnen de tolerantie zit, de waterpas niet aan 1 kant aandrukken, deze moet u op de tegel laten rusten en dan zou je links of rechts een opening kunnen zien, zie bovenstaande afbeelding.
Bij o.a. 100x100 mag de tolerantie dan aan beide kanten maximaal 5 mm. zijn.
Om dit zoveel mogelijk te voorkomen is het beter om bij de grotere afmetingen een voeg van min. 5 mm te gebruiken,
Zo zal de overgang per tegel het minst opvallen.
Deze producten mogen een tolerantie bevatten zoals hieronder aangegeven.
Bolling / Holling:
Het kan voorkomen (met name bij lange rechthoekige formaten) dat er een bolling of holling te zien is in de keramische tegel.
Zie hieronder de toegestane toleranties:
30x60x4 cm / 6 cm / 8 cm = max. 3 mm aan beide kanten
60x60x4 cm / 6 cm / 8 cm = max. 3 mm aan beide kanten
80x40x4 cm / 6 cm / 8 cm = max. 4 mm aan beide kanten
80x80x4 cm / 6 cm = max. 4 mm aan beide kanten
100x100x4 cm = max. 5 mm aan beide kanten.
120x30x4 cm / 6 cm = max. 6 mm aan beide kanten
120x60x4 cm / 6 cm = max. 6 mm aan beide kanten
Een lichte bolling is heel gebruikelijk in het formaat o.a. 120x30x4 cm. Dit heeft met het keramische productieproces te maken.
Door de tegels in een halfsteens verband te leggen komen de meest uiteenlopende waardes dicht bij elkaar te liggen.
Dit levert in sommige gevallen een onregelmatig patroon op. Daarom is het beter om de stenen in een zogenaamd 1/3e of 1/4e verband te leggen.
Zie onderstaande afbeelding als voorbeeld hoe dit gemeten dient te worden:

Belangrijk is dat als u meet of het binnen de tolerantie zit, de waterpas niet aan 1 kant aandrukken, deze moet u op de tegel laten rusten en dan zou je links of rechts een opening kunnen zien, zie bovenstaande afbeelding.
Bij o.a. 100x100 mag de tolerantie dan aan beide kanten maximaal 5 mm. zijn.
Om dit zoveel mogelijk te voorkomen is het beter om bij de grotere afmetingen een voeg van min. 5 mm te gebruiken,
Zo zal de overgang per tegel het minst opvallen.
Wat kunnen de eigenschappen van gebakken klinkers zijn?
A4-12: dé kwaliteitsstandaard voor straatbaksteen?
In Nederland is A4-12 (en A4-12G) dé kwaliteitsstandaard voor straatbaksteen. We leggen uit waar deze benaming vandaan komt, maar ook waarom dit de beste keuze is voor uw project.
Kwaliteit A
A staat voor de hoogst mogelijke kwaliteit. Dat wil zeggen dat alle stenen voor uw project voldoen aan de nationale Beoordelingsrichtlijn 2360. Naast kwaliteit A is er ook kwaliteit AG voor onbezande straatbakstenen. Deze stenen zijn ook van A-kwaliteit, maar zijn vaak wat krommer en minder strak van vorm en uiterlijk. G staat in dit geval voor "Getrokken". Onbezande stenen laten namelijk minder goed los uit de vormbak na het persen van de steen. Het zand zorgt er voor dat de klei niet blijft kleven in de mal. Daardoor zijn onbezande stenen iets "getrokken".
De wateropneming
De hardheid van straatbaksteen wordt uitgedrukt in het volumepercentage wateropname. De klassen binnen kwaliteit A of AG zijn tegenwoordig van hard naar zachter: 0-4, 4-12 en 4-16. De verdeling in klassen werd bijna 100 jaar geleden in het leven geroepen omdat straatbakstenen tot die tijd werden geproduceerd in veldovens en er geen standaard was voor de kwaliteitsbeoordeling.
De introductie van de Vlamoven in 1915 verbeterde de kwaliteit van de straatbaksteen aanzienlijk, maar het was nog steeds een stookmethodiek die verschillende kwaliteiten klinkers opleverde. Deze moesten na het stookproces handmatig in verschillende hardheidsklassen gesorteerd worden. Totdat in 1992 de ‘snelbrand tunneloven’ introduceerde. Deze oven met een stookproces van slechts 36 uur, levert een zeer gelijkmatige en hoge kwaliteit (kwaliteit A4-12) die uitsorteren overbodig maakt.
Harder is niet beter
Alle straatbaksteenfabrikanten in Nederland zijn in staat om stenen te bakken die tussen de nul en vier volumeprocenten wateropname blijven. Toch is in Nederland 4-12% de standaard voor hardheid. Omdat niet enkel hardheid de beste kwaliteit bepaalt. Een partij stenen die namelijk te hard is afgebakken, verhoogt de kans op gladheid. De polijstende werking van extreem harde stenen is zo groot, dat wanneer ze intensief gebruikt worden, ze steeds gladder worden. Al meer dan 60 jaar geleden onderkende Rijkswaterstaat dit probleem en is daardoor gestopt met het gebruik van te hard afgestookte straatbakstenen.
Tuinkwaliteit
Alle tuinmaterialen hoeven niet te voldoen aan de A4-12 kwaliteit, dit houdt in dat er net als de A4-12 ook maatspreiding en kleurnuance mogelijk is!
In Nederland is A4-12 (en A4-12G) dé kwaliteitsstandaard voor straatbaksteen. We leggen uit waar deze benaming vandaan komt, maar ook waarom dit de beste keuze is voor uw project.
Kwaliteit A
A staat voor de hoogst mogelijke kwaliteit. Dat wil zeggen dat alle stenen voor uw project voldoen aan de nationale Beoordelingsrichtlijn 2360. Naast kwaliteit A is er ook kwaliteit AG voor onbezande straatbakstenen. Deze stenen zijn ook van A-kwaliteit, maar zijn vaak wat krommer en minder strak van vorm en uiterlijk. G staat in dit geval voor "Getrokken". Onbezande stenen laten namelijk minder goed los uit de vormbak na het persen van de steen. Het zand zorgt er voor dat de klei niet blijft kleven in de mal. Daardoor zijn onbezande stenen iets "getrokken".
De wateropneming
De hardheid van straatbaksteen wordt uitgedrukt in het volumepercentage wateropname. De klassen binnen kwaliteit A of AG zijn tegenwoordig van hard naar zachter: 0-4, 4-12 en 4-16. De verdeling in klassen werd bijna 100 jaar geleden in het leven geroepen omdat straatbakstenen tot die tijd werden geproduceerd in veldovens en er geen standaard was voor de kwaliteitsbeoordeling.
De introductie van de Vlamoven in 1915 verbeterde de kwaliteit van de straatbaksteen aanzienlijk, maar het was nog steeds een stookmethodiek die verschillende kwaliteiten klinkers opleverde. Deze moesten na het stookproces handmatig in verschillende hardheidsklassen gesorteerd worden. Totdat in 1992 de ‘snelbrand tunneloven’ introduceerde. Deze oven met een stookproces van slechts 36 uur, levert een zeer gelijkmatige en hoge kwaliteit (kwaliteit A4-12) die uitsorteren overbodig maakt.
Harder is niet beter
Alle straatbaksteenfabrikanten in Nederland zijn in staat om stenen te bakken die tussen de nul en vier volumeprocenten wateropname blijven. Toch is in Nederland 4-12% de standaard voor hardheid. Omdat niet enkel hardheid de beste kwaliteit bepaalt. Een partij stenen die namelijk te hard is afgebakken, verhoogt de kans op gladheid. De polijstende werking van extreem harde stenen is zo groot, dat wanneer ze intensief gebruikt worden, ze steeds gladder worden. Al meer dan 60 jaar geleden onderkende Rijkswaterstaat dit probleem en is daardoor gestopt met het gebruik van te hard afgestookte straatbakstenen.
Tuinkwaliteit
Alle tuinmaterialen hoeven niet te voldoen aan de A4-12 kwaliteit, dit houdt in dat er net als de A4-12 ook maatspreiding en kleurnuance mogelijk is!
Hoe alg- en/of mos aanslag verwijderen van bestrating?
Door vochtige weersomstandigheden kan het met name op schaduwrijke plaatsen voorkomen dat er alg- en/of mos aanslag optreedt op bestrating. Hiervoor zijn anti-alg producten leverbaar welke zonder nabehandeling zorgen dat deze aanslag verdwijnt. Voor een goede werking van deze producten wordt er aanbevolen deze zowel voor als na de winterperiode te gebruiken (informatie over onderhoudsproducten bij de verkoop: Muscodel &Lithofin Allex).
Een hogedrukreiniger gebruiken voor het reinigen van bestrating?
Gebruik géén hogedrukreiniger voor het reinigen van betonsteen en natuursteendeklaag bestrating omdat deze de toplaag van de steen beschadigd. De steen wordt hierdoor ruwer waardoor deze sneller vervuiling en aanslag opneemt.
Is het afnemen van monsters mogelijk?
Monsters zijn altijd ter indicatie. Vooral bij natuursteen is elk monster qua kleur en uitwendige structuur slechts benaderend. Afwijkingen of schakeringen die eigen zijn aan het materiaal (kleurnuances, poriën, aders, etc.) zijn toegestaan. Ook op maatvoering dienen bepaalde afwijkingen te worden geaccepteerd.
Hoe verwerk ik beton-stapelblokken?
Stapelblokken met een deklaag(zichtzijde) en de normale stapelblokken moeten‘gekanteld’ worden verwerkt.
Dit zien wij helaas in de praktijk nog wel eens verkeerd gaan. Deze blokken hebben een deklaag en worden met de 'mooie kant' naar boven verpakt. Bij verwerking dient u ze dus een slag te kantelen.
Deze stapelblokken op de zichtzijde vastplakken is echt zonde gezien de mooie toplaag. Bij twijfel vindt u het antwoord het snelst door naar de ‘kopse kant’ te kijken. De toplaag steekt af. Een ander handig bruggetje: vanuit productietechnisch oogpunt worden de blokken altijd met de zichtzijde naar boven geproduceerd en op de pallet geplaatst, net als onze tegels.
Dit zien wij helaas in de praktijk nog wel eens verkeerd gaan. Deze blokken hebben een deklaag en worden met de 'mooie kant' naar boven verpakt. Bij verwerking dient u ze dus een slag te kantelen.
Deze stapelblokken op de zichtzijde vastplakken is echt zonde gezien de mooie toplaag. Bij twijfel vindt u het antwoord het snelst door naar de ‘kopse kant’ te kijken. De toplaag steekt af. Een ander handig bruggetje: vanuit productietechnisch oogpunt worden de blokken altijd met de zichtzijde naar boven geproduceerd en op de pallet geplaatst, net als onze tegels.
Wat te doen met pallets?
Eventuele statiepallets worden in rekening gebracht. Bij retour bezorgen worden deze verrekend mits deze schoon en heel zijn. U dient de factuur mee te nemen. Ook pallets waar u geen statiegeld voor heeft betaald mogen retour, mits deze bij Wassink Bestratingen vandaan komen.
Wat is belangrijk bij het plaatsen van natuursteen tegels?
Natuursteentegels van onder andere graniet, zandsteen, travertin en andere sterk zuigende steensoorten dienen te worden geplaatst op een splitbed wat over de afwerklaag komt te liggen. Voor andere natuursteen soorten is dit een advies. Split is waterdoorlatend en bevorderd zo positief de vochtafvoer uit de tegels. De meest gebruikte splitmaat is 1/3 mm of 2/5 mm en het splitbed heeft een dikte van 5 tot 8 cm.
Waar dient men rekening mee te houden bij het aanschaffen van natuurproducten?
- Presentatietegels tonen niet altijd alle structuur- en kleurschakeringen die in natuursteen voorkomen.
- Elke tegel verschilt van elke andere tegel in kleur, structuur en detaillering.
- De kleur van de meeste natuursteensoorten verbleekt enigszins, voornamelijk onder invloed van zonlicht (UV-straling) en zure regen.
- Verleg het materiaal uit alle kisten tegelijk.
- Bij natuursteen tegels kunnen maat- en dikteverschillen tussen tegels onderling voorkomen. Bij een gezaagde tegel kan de diktetolerantie + of – 2 mm bedragen. De tolerantie t.o.v. de opgegeven oppervlaktemaat bedraagt + of – 2%.
- U moet altijd iets meer natuursteen bestellen dan u qua oppervlakte nodig heeft. Gezamenlijk kunnen we een snijverlies berekenen (zo´n 3 % tot 4 %) van het totale oppervlak, echter afhankelijk van de steensoort. Een aantal reservetegels zijn natuurlijk bijzonder handig voor een onverwachte reparatie. Houdt u tegels over dan kunt u deze natuurlijk gebruiken als ´proefsteen´ bij het uitproberen van onderhoudsmiddelen.